ردّ صلاحیت رفسنجانی علامتی به آمریکاست؟

از میان 686 نفری که برای شرکت در انتخابات ریاست جمهوریِ 24 خرداد ثبت نام نموده بودند 8 نفر توسط شورای نگهبان تایید صلاحیت شدند. از میان این جمع دو تن، یعنی محمد رضا عارف و حسن روحانی در مرز بین دو گروه اصلاح طلب و اصولگرا (محافظه کاران) قرار دارند و شش نفر بقیه در زمره اصولگرایان به شمار می روند.

ثبت نام علی اکبر هاشمی رفسنجانی در آخرین دقایق مهلت قانونی در روز 21 اردیبهشت دو تاثیر عمده داشت. اول اینکه جامعه ایران را که در حالت رخوت و بی تفاوتی نسبت به انتخابات بسر می برد ناگهان به حرکت درآورد. نا رضایتی از عملکرد احمدی نژاد در میان قشر متوسط شهری، حمایت سید محمد خاتمی و مجموعه اصلاح طلبان از رفسنجانی، و مواضعی که خودِ رفسنجانی ظرف چند سال گذشته علیه سیاست های احمدی نژاد اتخاذ کرده بود در خلق آن هیجان عمومی بی تاثیر نبود.

دوم اینکه ورود غافلگیر کننده هاشمی اردوگاه اصولگرایان را دچار شوک و سر در گمی کرد. آنان که انتظار داوطلبی رفسنجانی را برای حضور در رقابت های خرداد نداشتند، با حضور وی و متعاقب آن استقبال و تحرک آشکاری که بخش بزرگی از جامعه از خود نشان داد، تا چند روز در حالت بهت بسر می بردند. پس از آن، طیف فوق محافظه کارِ اصولگرا رفته رفته خود را باز یافته و حملات گسترده ای را علیه رفسنجانی آغاز نمود. روزنامه کیهان به سردبیری حسین شریعتمداری میدان دار این نبرد تبلیغاتی شد. وی در یادداشتی رفسنجانی را مهرۀ مطلوب آمریکا معرفی کرده و نوشت: "از نگاه غرب آقاي رفسنجاني به‌عنوان يک شخصيت ميانه‌رو بهترين گزينه براي رياست جمهوري آينده ايران است."

بحث انگیزترین بخش این حملات از سوی آیت الله جنتی دبیر شورای نگهبان در نماز جمعه تهران صورت گرفت در حالی که وی قاعدتا باید شخصیتی بی طرف باشد که بطور عادلانه صلاحیت نامزدها را بررسی کند. وی در حالی که هاشمی را مورد خطاب قرار می داد گفت: "رئیس جمهور باید ساده زیست باشد؛ نمی شود فردی با بنز بیاید و برود؛ فردی که چنین ماشینی سوار شود و خانه آنچنانی داشته باشد نمی تواند درد مردم را بفهمد؛ اینچنین فردی اصلا معنی گرسنگی را نمی فهمد."