برای ایران، جنگی که در سوریه جریان دارد، دیگر مسئله امنیت منطقه نیست؛ این نبرد آثار و عواقبی بر امنیت ملی ایران دارد. این دورنما، از اظهاراتی که هر روزه از تهران شنیده میشود و از تصاویر سربازان و افسران ارشد کشتهشده که پیکرشان به ایران بازمیگردد تا انتصاب اخیر دریابان علی شمخانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، به سمت هماهنگکننده نظامی-امنیتی گروه همکاری مشترک در سوریه میان مسکو و دمشق، دیده میشود.
انتصاب شمخانی به دنبال نشست اخیر وزرای دفاع سوریه، ایران و روسیه در تهران صورت گرفت. از برگزاری این نشست، واضح بود که سه کشور قصد دارند تا در پی چند شکست بزرگ که هفتهٔ گذشته متحمل شدند، همکاری عملیاتی خود را افزایش دهند. یکی از مقامهای سوری که به شرط محرمانهماندن نامش با المانیتور سخن گفت، بر این باور است که شکستهای اخیر نتیجهٔ عدم همکاری و تفاوتهای بنیادین بر سر اهداف بود. مقام سوری گفت: «روسیه، به عنوان یکی از قدرتهای بزرگ دنیا، صحنه را از موضع خودش میبیند… و فکر میکند که فرصتدادن به روند صلح، میتواند جانهای بسیاری را نجات دهد. طرف مقابل -بهطور خاص ایالات متحده- بر حفظ تعهدات خود جدیت نشان نداد. بنابراین، حملات شبهنظامیان، سنگینتر از پیش صورت گرفت و باعث تلفات در جبههها شد».
یک مقام ایرانی در مصاحبهای تلفنی به المانیتور گفت که علی شمخانی، فرمانده پیشین نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، مستقیماً به آیتالله خامنهای گزارش میدهد و این رهبر ایران است که «حرف نهایی در مسائل کلیدی مانند سوریه را میزند». این مقام که نخواست نامش فاش شود، شرح داد که شمخانی «خطوط قرمز» ایران را به خوبی میشناسد و در تماس مستقیم با آیتالله خامنهای است. او گفت: «مقام رهبری هر روز جزئیات در سوریه را دنبال میکند زیرا باور دارد که این جنگ همانگونه که علیه سوریه است، علیه ایران هم هست. او همچنین از هر نوع همکاری با دوستان متحد در این نبرد حمایت میکند؛ چرا که این، یک جنگ جهانی است و نیاز به هرگونه تلاش از تمامی جوانب دارد».
این مقام اشاره کرد که تهران هر تلاشی را با هدف پایاندادن به جنگ سوریه حمایت میکند. او گفت: «در ژنو، وین یا هر جای دیگر، دیدن اینکه طرفین کنار هم دور یک میز نشستهاند، بهترین چیز است. با این حال، دور هم نشستن برای خرید زمان، دردی را دوا نمیکند. آمریکاییها به قیمت جانهایی که در سوریه از دست میروند، زمان میخرند تا رئیس جمهوری بعدی آنها مشخص شود. ما نمیتوانیم چنین چنین درنگی را به قیمت زجر مردم تحمل کنیم». او افزود: «دوستان ما، روسها، تا آخر راه با آمریکاییها رفتند. ما بارها هشدار دادیم که این مسیر درست نیست. ما حتی چندین افسر و ناظر را به خاطر موضع روسیه از دست دادیم. اکنون، آنها دریافتهاند که آن راه هیچ نتیجهای نخواهد داشت و حال میخواهیم سطح جدیدی از همکاری را آغاز کنیم».
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.