رقابت ایران و ترکیه بر سر کردها

چند روز پیش از دو انفجار ویرانگر که روز دهم دسامبر در استانبول روی داد -و شبه‌نظامیان کرد مسئولیت آن را پذیرفتند-، المانیتور با چندین منبع مرتبط با آنکارا تماس گرفت و نظر آن‌ها را دربارهٔ آن‌چه ممکن است ترکیه در مورد حمایت جدی ایران از حزب کارگران کردستان (پ.ک.ک) بگوید، جویا شد.

طی چند ماه گذشته، رسانه‌های مختلفی در ترکیه و منطقه، گزارش دادند که نمایندگان سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران به سرکردگی ژنرال قاسم سلیمانی، با اعضای ارشد پ.ک.ک در بغداد، حلبچه و رانیا در کردستان عراق، ملاقات‌های متعددی داشته‌اند. بازهای آزاد کردستان، یکی از انشعاب‌های پ.ک.ک، مسئولیت‌ حملاتی را که منجر به کشته‌شدن ۳۸ نفر و زخمی‌شدن ۱۵۵ تن شد، بر عهده گرفت.

دورانی که ایران و ترکیه بر ضد چریک‌های کرد همکاری می‌کردند، مدت‌هاست که سپری شده است. علیرغم آن‌که گهگاه اختلاف‌ها و انشعاب‌های داخلی گروه‌های کرد در صدر خبرها قرار می‌گیرد، آن‌ها هنوز قادرند که بر تصمیم‌گیری‌های ترکیه و ایران نفوذ و اثر بگذارند. هنوز معلوم نیست که دو کشور چگونه جنگ نیابتی خود را در عراق و شمال سوریه مدیریت می‌کنند و آیا این، به رویاروی مستقیم منجر می‌شود یا خیر. فعلاً آنکارا باید با آثار فوری سیاست‌های نا دقیق خود در سوریه و عراق، روبه‌رو شود.

نبرد ترکیه علیه یگان‌های مدافع خلق (YPG) و پ.ک.ک، بدون شک بر توازن در منطقه اثرگذار است. پ.ک.ک یکی از نیروهای مهم (برای سازماندهی و آموزش یگان‌ها) در گروه‌های مختلف در شمال سوریه و عراق بوده است؛ نیروهایی که تلاش می‌کنند در برابر گروه دولت اسلامی و شاخه‌های آن مقاومت کنند. در واقع، علیرغم اظهارات متعدد پرزیدنت رجب طیب اردوغان در باره این‌که اجازه نخواهد داد سنجار در دست پ.ک.ک بیافتد، این شهر که پیشتر مرکز پیشین یزیدی‌های عراق محسوب می‌شد، اکنون تبدیل به مقر جدید پ.ک.ک شده است. در مجموع، نفوذ پ.ک.ک در عراق طی چند سال اخیر به طرز قابل توجهی افزایش یافته است.