Türkler Fransız mizah dergisi Charlie Hebdo’ya düzenlenen terörist saldırı konusunda ne düşünüyor? Batı’nın Müslüman dünyasına yeni bir “Haçlı seferi” başlattığına inanıyorlar mı? Ya da Türkiyelilerin kaçı laik devleti korumak istiyor? Metropoll araştırma şirketi bu soruları sordu. İstatistiksel olarak seçilen 2579 katılımcıyla 28 ilde gerçekleştirilen araştırmanın sonuçları çarpıcıydı.
“Din, Şiddet ve Özgürlük” başlığıyla düzenlenen anket öncelikle Türklerin Charlie Hebdo’ya düzenlenen terörist saldırıları nasıl algıladığını araştırıyor. Olaya dair Batı’da hakim olan “ifade özgürlüğüne saldırı” görüşü Türkiye’de sadece nüfusun yüzde 16’sı tarafından benimseniyor. Çok daha büyük, yüzde 56’lık bir kesim ise Charlie Hebdo’nun peygamberi aşağılamasının da gazetecilerin öldürülmesinin de yanlış olduğuna inanıyor. Yüzde 20’lik bir kesim ise kaygı verici bir yanıt vermiş: Peygamberi çizen karikatüristlerin “hak ettikleri yanıtı aldıkları”nı söylemiş. Bu oran Ak Parti seçmenleri içinde yüzde 26’ya yükseliyor. Öte yandan, seçmenlerin yüzde 61’i “Peygamberi aşağıladılar ama öldürülmeleri yanlıştı” diyor.
Charlie Hebdo saldırısına ilişkin ikinci soru ise “Saldırıların arkasında kim var?” Sadece yüzde 31’lik kesim “radikal İslamcılara” işaret ediyor. Bu oran Ak Parti seçmeni içinde daha da azalıyor: Yüzde 18. En popüler yanıt: “yabancı istihbarat servisleri” ki bununla genellikle CIA, Mossad ve benzerleri ima ediliyor. Katılımcıların yüzde 44’ü saldırıları komployla açıklamayı tercih etmiş durumda, ki Ak Parti seçmeni içinde bu görüş yüzde 56’’lık destek buluyor.
Bu bulgular, komplo teorilerinin Türkiye’de ne denli rağbet gördüğünün kanıtı. İslam adına terörizmi onaylamayan genel bir İslami “ılımlılık” var. Ama bu görüş terörizmin radikal İslamcılardan geldiğini kabullenemiyor ve suçu gizli provokasyonlarla İslam’a yıkmaya çalışan Batılı kumpasçılara atıyor. Nitekim, Metropoll de sonuçları değerlendirirken şu yorumu yapmış: “Görülen ve bilinen yerine, görülmeyen ve bilinmeyenle olup biteni açıklamak ‘gerçeklik’ten kopuşun bir eşiği”.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.