Filistin Yönetimi’nin çökeceği yıllardır söylenir ama yalancı çobanın hikâyesinde olduğu gibi kurt bu defa gerçekten geliyor olabilir. Çöküş uyarıları Filistin Yönetimi 1993’te kurulur kurulmaz başlamıştı. Bu yöndeki tehditler yıllar içinde inişli çıkışlı bir seyir izledi ama her zaman boş çıktı. İsrail ne zaman Filistin Yönetimi’nin parasını dondursa, ne zaman Filistin Yönetimi’ni cezalandırmaya ya da ekonomik olarak boğmaya kalksa Filistinli yöneticiler dükkânı kapatacaklarını yüksek perdeden ilan ederler. Geçmişte bunun son anda önlendiği durumlar oldu. Son yıllarda ise bu krizlere eşlik eden doğal gerilim bile ortadan kalktı. Filistin Yönetimi lideri Mahmud Abbas’ın tehditleri ciddiye alınmaz oldu. Ancak gelinen noktada tehditler ilk kez sahici görünüyor.
Bir dizi gevşetici etken ortadan kalkmış, kontrol ve denge mekanizmaları çökmüş durumda. İki taraf da “imdat” diye bağırıyor ama kurtarmaya gelen kimse yok. Gelmiş geçmiş en sağcı koalisyonda sıkışıp kalan Başbakan Benjamin Netanyahu, aşırıcıların elinde rehine konumunda. Görev süresinin sonuna gelen, moralsiz ve hasta olan Başkan Abbas ise ardından bir iz bırakmak için çarpıcı bir yol arıyor. Doğru anı yakalayıp tarafları birbirinin kucağına itmekte tecrübeli olan dünya liderleri ise bu oyundan usanmış durumda. Serbest düşüşü önlemek için bu kez özel koşullar gerekiyor.
Netanyahu eskiden İsrail’in stratejik menfaatleri adına hareket ederdi. Bu stratejik menfaatlerde ise Filistin Yönetimi’nin işlevsel olması ve ayakta kalması önemli bir güvenlik gereksinimi olarak görülürdü. Oysa bugün Netanyahu için stratejik menfaatlerin önüne geçen çok daha varlıksal bir gereksinim var: Kendi siyasi bekasını kurtarmak. Bu da sağcı ortaklarına bağlı. Netanyahu’yu yargılanmaktan kurtaracak anahtarlar, Al-Monitor’da daha önce ayrıntısıyla izah edildiği gibi ortaklarının elinde. Ortakların Netanyahu’ya bir çeşit dokunulmazlık sağlayacak yasal bir düzenleme sunması lazım. Knesset’in en baskın vekillerinden biri olan Birleşik Sağ Parti üyesi Bezalel Smotrich ise Filistin Yönetimi’nin çöküşüyle gelecek kaosun İsrail’in yararına olacağını düşünüyor.
Özetle Netanyahu en tehlikeli sağcı şahinlerin dümen suyundan gidiyor. Zira Başbakan’ın stratejik ihtiyaçları --hakkında iddianame düzenlense bile koltuğunu koruması, suçlamalara karşı dokunulmazlık kazanması ya da iki seçeneğin beraber gerçekleşmesi-- ancak bu şahinler tarafından karşılanabilir.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.