Rusyasız Avrupa enerji politikası Türkiye için fırsat mı?

Ukrayna krizi Avrupa’nın Rusya’ya olan enerji bağımlılığını azaltma politikasına hız verirken Rus gazına yeni arayışında Türkiye, İsrail ve Azerbaycan gazının Avrupa’ya taşınması açısından kritik bir merkeze dönüşebilir. 

Rusya’nın Ukrayna’yı işgal etmesinin ardından ekonomiden ulaşıma pek çok alanda Rusya’ya yaptırımlar uygulanıyor. Yaptırım gündeme geldiğinde başlıca soru işaretlerinden biri enerji alanında yaptırım gelip gelmeyeceğiydi. Rusya dünyanın en büyük üçüncü petrol üreticisi, doğal gaz üretiminde ise ABD’den sonra ikinci sırada. Dolayısıyla Rusya’ya karşı atılacak her adım, küresel enerji piyasasının istikrarı ve zaten yüksek seyreden fiyatlar açısından kritik önemde.

Bununla beraber Rusya, yıllık tüketimi 500 milyar metreküpün üzerinde olan Avrupa pazarındaki gazın yüzde 40’ını, petrolün yüzde 25-30’unu karşılıyor. Avrupa Birliği özelinde Rusya’dan alınan gaz yıllık 150 milyar metreküp civarında. Bu da AB ve diğer Avrupa ülkelerinin kararsız kalmasına neden oluyor. Rusya SWIFT sisteminden çıkarılırken dahi enerji ödemeleri için bazı bankaların dışarıda tutulmasında bu karşılıklı bağımlılık ilişkisi etkili. 

İşgal Kiev’e doğru uzanıp Ukrayna direnişi güçlendikçe yaptırımların dozu arttı. Buna bağlı olarak daha önce kararsız görünen Almanya gibi ülkeler yaptırımlar konusunda daha uyumlu davranıyor. Şimdilik Rusya’nın Avrupa’ya gaz ve petrol akışı sürüyor. Ancak Avrupa ülkeleri alternatifler yaratmak için masa başına geçmiş durumda. Almanya’da, Ukrayna işgali başladıktan sonra yapılan bir ankette katılımcıların yüzde 66’sı enerji arzında darboğaz yaşansa dahi Rusya’nın cezalandırılmasını savunuyor.