جوانان ایرانی همگام با دیگر کاربران اینترنت در جای جای جهان، علاقه ای حقیقی به دوستی های فضای مجازی یافته اند. دوستی هایی که به رغم محدودیت ها و ممنوعیت های دولت و حکومت، راه خود را به گونه ای به میان کاربران جوان اینترنت گشوده اند و آشنایی هایی را می سازند گاه به روابط پایاتر و به ندرت به ازدواج منتج می شوند.
اما همه آنها که راه گفت و گوی مجازی را برای آشنایی و دوستی برمی گزینند، از فرجام آن خشنود نیستند. فریبا، وکیل ۳۱ ساله مطلقه ای که در تهران زندگی می کند، در گپی تلفنی با المانیتور علت عمده جدایی از همسرش پس از یک سال زندگی مشترک را آشنایی اینترنتی شان می داند. فریبا از اعتیاد همسر سابقش برایم می گوید: «اگر از اول همدیگر را دیده بودیم متوجه اعتیادش شده بودم. در عوض مجذوب تحصیلات عالی اش در دانشگاه صنعتی شریف شدم و عاشق تیپ و قیافه اش. وقتی پس از مدت ها چت کردن اینترنتی بالاخره قرار گذاشتیم و همدیگر را دیدیم، به او علاقمند شده بودم. مدت کوتاهی پس از آن هم ازدواج کردیم. همان شب عروسی فهمیدم که به شیشه معتاد است.»
با این وصف، به نظر می رسد که فریبا در میان کاربرانی که در فضای مجازی در پی آشنایی های منتج به نزدیکی و عشقند، در اقلیت است. تقریبا تمامی تارنماهای فعال در ایران که شهروندان ایرانی، اغلب جوانان و نوجوانان، از آنها بهره می برند، امکان آشنا کردن کاربران را ورای ظاهر تارنمایشان ارائه می دهند. از آنجا که معرفی تارنما و عرضه محتوای آن صرفا به عنوان فضایی برای دوستیابی یا همسریابی مغایر قانون ایران است و پلیس فتا (بخش نظارت فرهنگی نیروی انتظامی) با آن برخورد و تارنما را مسدود می کند، گپ زدن کاربران به قصد آشنایی و دوستی در خلال بحث پیرامون موضوع های گوناگون فرهنگی، اجتماعی، یا پزشکی رخ می دهد و ظاهر امر آن است که گفت و گوها برای ایجاد ارتباطات رمانتیک نیست.
ندا، دانشجوی۲۷ ساله پزشکی که در شیراز با والدینی زندگی می کند که آنها را سختگیر و محافظه کار توصیف می کند، در پاسخ به پرسشم در این خصوص که چگونه می تواند با چت کردن دوستیابی کند و با پسرهایی که آنلاین پیدا می کند، بیرون برود، می گوید: «مادر و پدرم، بخصوص مادرم، دائما مراقبم هستند. منتهی وقتی چت می کنم فکر می کنند که مشغول درس خواندنم. قرار بیرون رفتن را هم همیشه قبل یا بعد از کلاس دانشگاه می گذارم و می گویم که کلاس اضافی دارم یا باید بیشتر در آزمایشگاه دانشگاه بمانم. من چند سال است که از همین طریق دوست پیدا می کنم و سرگرم می شوم. اگر چت کردن و دوستیابی اینترنتی نبود، تا حالا یک دوست پسر هم نداشتم.»
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.