“Türkmenleri korumaya, kendileriyle El Kaide’ye karşı ittifak kurmaya hazırız.” Bu çarpıcı teklifin sahibi Suriye’de gün be gün nüfuzunu arttıran PKK’nın Suriye’deki “kardeş”  partisi Demokratik Birlik Partisi (PYD) eş başkanı Salih Müslim’e ait. Al-Monitor’a Skype üzerinden özel açıklamalarda bulunan Müslim, Suriyeli Türkmenlerin El Kaide tarafından geçtiğimiz günlerde “aforoz” edilen ancak bu kanlı terör örgütün taktiklerini birebir uygulayan Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) uğradığı saldırılardan duyduğu endişeyi dillendirdi. “Suriye’deki tüm halklar bizim kardeşimiz. Türkmenlere kapılarımız sonuna kadar açık bizimle temasa geçmelerini bekliyoruz,” dedi. 

Daha geçtiğimiz yaza kadar başta Ankara’nın telkinleriyle Türkmenlerin aktif şekilde Özgür Suriye Ordusu(ÖSO) ve El Nusra Cephesi gibi cihatçı grupların yanında Kürtlere karşı savaştığını hatırlayacak olursak Müslim’in bu “bağışlayıcı” ve “kucaklayıcı” tavrı ilk bakışta tuhaf gelebilir. Ancak reel politik açısından son derece akılcı bir hamle. 

Nedenlerini sıralayalim: Geçtiğimiz günlerde peş peşe üç ayrı “kanton” kurmak suretiyle “geçici otonomi” ilan eden Kürtler meşruiyetlerini pekiştirmek adına mümkün mertebe Suriye’deki farklı etnik ve mezhepsel grupları yerel yönetim saflarına katıyorlar. Bunların arasında özellikle Kürtlerin laiklik vurgusunu önemseyen Süryaniler, Ermeniler, Yezidiler, ve Aleviler var. PYD önderliğindeki Kürtler, Türkmenleri de yanlarına çekmeye başarırlarsa bu elbette önemli propaganda zaferi sayılabilir. Etnik milliyetçi yani Kürt milliyetçiliği temelli bir oluşumun peşinde olduğu argümanları zayıflatır. Daha da önemlisi sahada stratejik bir zafer teşkil eder. Haritaya biz göz atmak yeter. Her ne kadar Kürtler gibi Türkmenler de Baas rejiminin zorunlu asimilasyon politikaları ve ekonomik nedenlerden ötürü Suriye’nin dört bir yanına dağılmış olsalar dahi başta “Bayır” diye tabir edilen ve Hatay’ın Yayladağı ilçesinin karşısında bulunan bölgede Türkmenler  homojen olarak varlıklarını sürdürmektedirler. Kantonlarını bölen Arap yerleşimlerin denetimini ele geçirmeyi hedefleyen Suriyeli Kürtler için Bayır bölgesi Akdeniz’e ulaşma hayalleri açısından önemi ortada. IŞİD için de öyle. Bu nedenle Taraf gazetesinde yayımlanan bir makalede aktardığım gibi IŞİD Bayır Türkmenlerini bölgeden uzaklaştırmak için yoğun bir terör kampanyası yürüttü.

Arapların yanı sıra Türkmenlerin ve Kürtlerin iç içe yaşadığı Azaz kasabasını ele geçiren IŞİD geçtiğimiz günlerde  ise Türkmenlerin çoğunlukta olduğu Çobanköyü beldesini ele geçirdi. Binlerce Türkmen Türkiye’ye sığınmak zorunda kaldı. Her geçen gün IŞİD karşısında zemin kaybeden Türkmenlerin Kürtlerin ittifak önerisine ne gibi bir yanıt vermelidirler ? Türkiye’nin Suriye politikasını ve Türkmenlere tarihsel yaklaşımına kısaca değinmeden bu soru havada kalır.