Kültürel çeşitlilik sözleşmesi neden onaylanmıyor?
Kültür emperyalizmine karşı 115 ülkenin imza koyduğu “Kültürel İfadelerin Çeşitliliğinin Korunması ve Geliştirilmesi Sözleşmesi” 10 yılın ardından halen TBMM’nin onayını bekliyor.
Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Genel Konferansı “Kültürel İfadelerin Çeşitliliğinin Korunması ve Geliştirilmesi Sözleşmesini” 20 Ekim 2005 tarihinde kabul etti. UNESCO’daki Türkiye temsilcisinin de onay verdiği sözleşmenin amacına gelince: “1990’lı yıllardan itibaren küreselleşme süreci ile birlikte hız ve etkisini artıran kültür endüstrisi ürünlerinden (sinema filmleri, televizyon programları, müzik parçaları vb.) oluşan popüler kültürün, yerel kültürel üretimi ve ifade tarzlarını yok etmesini önlemek.”
Sözleşmenin yürürlüğe girebilmesi için ilgili ülkelerin parlamentolarında onaylanması gerekiyor. AB’nin de taraf olduğu sözleşme şimdiye kadar 115 ülkenin parlamentosundan geçti. Ama Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) 10 yıldır onay vermiş değil.
Sözleşmenin kabul edilmesine ilişkin kanun tasarısı 22 Ağustos 2011 tarihinde dönemin Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla TBMM’ye sevk edildi.
Tasarının gerekçesinden Hükümetin sözleşmeye nasıl yaklaştığını görmek mümkün: “Sözleşme, ülkemizin kültürel değerlerinin; kültürel endüstri ürünleri ile yoğun etkileşim halinde olduğumuz ülkelerin kültürleri karşısında yaşatılması, geleceğe aktarılması ve bu ülkelerin kültür endüstrileri ile rekabet gücüne sahip bir endüstriye dönüştürülmesi bakımından önem taşımaktadır. Sözleşmenin bazı maddeleriyle ilgili çekince konulması ve beyanlarda bulunulması suretiyle onaylamamız ülkemizin kültür politikalarının zenginleşmesine katkıda bulunacaktır.”
