Kritik 1 Kasım genel seçimlerine 40 gün kaldı. Bu seçimin sonuçları Türkiye’nin demokratikleşmesi, yüzünü nereye çevireceği ve ülkede 20 Temmuz’dan beri devam eden şiddet spiralinin neye evrileceği konularında doğrudan belirleyici olacak. Ancak seçim konusunda en kritik konu özellikle halen Kürt nüfusun yoğun olduğu 22 doğu ve güneydoğu ilinde seçim güvenliğinin nasıl sağlanacağı ve halen çatışmaların sürdüğü bölgelerde seçmenlerin özgür iradesinin seçim sonuçlarına ne kadar yansıyacağı.
HDP’nin ‘oy deposu’ olarak tanımlanabilecek bu illerdeki seçim rekabeti 7 Haziran seçimlerindeki başarısına rağmen kendisini Kürt siyasetinin siyasi öznesi haline getiremeyen, bu nedenle PKK’nın silahlı gücünün gölgesinde kalan HDP ile çatışma bölgelerinde devlet güvenlik güçlerinin himayesinde görünen AKP arasında olacak. Zira diğer partiler bu kentlerde varlık gösteremiyor. Hem HDP hem de AKP açısından ‘silahların gölgesindeki’ bu seçim süreci kazananın her şeyi alacağı, kaybedenin de çok ciddi hezimete uğrayacağı sıfır toplamlı bir oyun görünümünde. Hal böyle olunca da seçimler yaklaştıkça sahadaki sıcaklık da artıyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Kasım’daki seçimlere ilişkin asıl beklentisinin AKP’yi tek başına iktidar yapmak olduğu açık. Çünkü AKP’nin tek başına iktidar olması Erdoğan’ın sık sık dile getirdiği başkanlık sistemine giden yoldaki nedensel mekanizmayı başlatacak olan anahtar. HDP’nin yüzde 10 seçim barajını aşıp aşmayacağını, AKP’nin tek başına iktidara gelip gelmeyeceğini ve başkanlık sistemine geçiş için gereken meclis aritmetiğine ulaşıp ulaşamayacağını bu seçimler belirleyecek.
Seçimler HDP için ise ‘Türkiyelileşme’ ve Türk solunun lokomotifi olma konularında büyük bir sınav olacak. Ancak seçimler siyasi sonuçları dışında Kürt hareketi için bir onur mücadelesine de dönüşmüş durumda. Al-Monitor’a konuşan Silopili Mustafa A. PKK’nın silahlı gençlik kolu olan YDG-H üyelerinin çatışma bölgelerindeki halka şu mesajı verdiğine dikkat çekiyor: “Bu seçim, Kürtlerin ölüm kalım savaşı. Bu seçimle Kürtler ya özgür bir siyasi irade kazanıp kaderlerini çizecek ya da Türk devletinin zulmü altında onursuzca yaşamaya devam edecek.”
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.