TAHRAN, İran — İvedi ortak çıkarlar İran ve Rusya’yı Suriye’de kısa vadede birleştirmiş durumda ve bu birlikteliğin Batı’nın etkisi karşısında güçlenmesi beklenir. Ancak Suriye’nin geleceğine dair temel bazı konulara gelindiğinde – ki buna yönetim şekli ve Suriye ordusunun yeniden yapılanması da dâhil – Tahran ve Moskova arasındaki anlaşmazlıklar mutlaka su yüzüne çıkacak.
Genel anlamda İran ve Rusya Suriye’de aynı yolu izleyerek bu jeopolitik oyunun yeni bir aşamasına girmiş durumda. Büyük bir güç olan Rusya, Ukrayna ve Suriye krizlerinin de gösterdiği gibi küresel rolünü yeniden belirlemeye çalışıyor. Dünya düzeninin değiştiğini ve bu düzenin artık çok kutuplu olduğunu göstermek isteyen Rusya 40 yılın ardından yeniden Orta Doğu’ya döndü. İran’ın stratejisi de jeopolitik rolünü yeniden belirleme üzerine kurulu. İran’ın Suriye, Irak, Lübnan ve hatta Yemen’de oynadığı oyun sadece ideolojik açıdan değerlendirilmemeli, İslam Cumhuriyeti’nin “yaşam alanı” arayışı olarak da görülmeli.
İran ve Rusya kısa vadede Devlet Başkanı Beşar Esad’ın konumunu korumaya çalışacak, hükümetin kontrol ettiği bölgelerin muhafazasına ve Suriye ordusunun kaybettiği toprakların geri alınmasına yardımcı olacak. Rusya’nın yeni bazı silahlarını ve hava kuvvetlerini denemek istediği de düşünülüyor. Kısaca, Esad muhaliflerini mümkün olduğunca zayıflatmak açık bir hedef olarak güdülüyor. Kısa vadedeki bu hedef mevcut İran-Rusya birlikteliğinin sürmesini sağlayacak.
Ancak bu birlikteliğe rağmen Moskova ve Tahran arasında Suriye’nin geleceğine ilişkin ciddi fikir ayrılıkları var.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.