Pek çok konuda olduğu gibi ABD’li başkan adaylarından hangisinin İsrail için “en iyisi” olduğu sorusunun da pek çok farklı yanıtı var. Yanıtlar öncelikle soruyu kime sorduğunuza göre değişir: İsrailli Yahudilere mi, Amerikalı Yahudilere mi? İkincisi Hangi İsrailli Yahudiler, hangi Amerikalı Yahudiler? Üçüncüsü de soruyu ne zaman sorduğunuz önemli: Seçim kampanyası sırasında mı, yoksa kazanan adayın Beyaz Saray’a yerleştiği günün ertesinde mi?
Kamuoyu araştırmalarının da gösterdiği gibi İsrail dışındaki en geniş Yahudi toplumu olan ABD’li Yahudilerin en çok desteklediği adaylar İsrail’deki Yahudilerden her zaman aynı desteği almıyor. Örneğin Amerikalı Yahudilerin üçte ikisinden fazlası Başkan Barack Obama’yı iki seçim kampanyasında da destekledi. İsraillilere kalsa göbek adı Hüseyin olan bir siyahi Beyaz Saray’a ancak rehber eşliğinde turist olarak girebilirdi.
Aradaki bu fark esasen iki toplumun farklı gündemlerinden kaynaklanıyor. Yahudi Amerikalılar -- ya da Amerikalı Yahudiler -- diğer azınlıklar gibi geleneksel olarak liberal, çoğulcu değerleri benimseyen Demokrat adayları destekleme eğiliminde. Bu seçmenler için adayın İsrail’e karşı tutumu orta ve üst orta sınıf Amerikalıları ilgilendiren ekonomi, refah, eğitim, kürtaj, okulda ibadet gibi konuların gerisinde kalıyor.
Öte yandan İsrailliler bir adayın “Yahudiler için iyi” olup olmadığını tartışırken İsrailli Yahudileri kastediyor. Obama’nın partisi İsraillilerin ona verdiği desteği artıran ya da eksilten bir unsur değil. İsrail halkının çoğunluğu, yani yerleşim yanlısı sağcı hükümeti destekleyen çoğunluk için “iyi başkan” mevcut İsrail rejimine zorluk çıkarmayan başkan demek. Siyasi yelpazenin diğer ucundaki pek çok sol seçmen ise İsrail’i yerleşim politikasını sonlandırmaya ve Filistin topraklarından çekilmeye zorlayacak bir başkanı arzu ediyor.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.