Şam’dan bildiren Al-Monitor yazarı Jean Aziz, uzaktan gelen füze seslerine rağmen Suriye’nin başkentinde adeta ürkütücü bir normallik ve özgüven tablosu anlatıyor. Suriyeli yetkililer sessizce siyasi reformların kapsam ve içeriğini planlıyor, doğal olarak Moskova ve Tahran’la istişare ederek.

Suriyeli bir yetkili Aziz’e şöyle diyor: “Rejimin veya rejim mensuplarının akıbeti bizim için artık geride kalmış bir konu. Bugünkü mücadelemiz rejimin şeklini, işleyiş mekanizmalarını, Suriye halkıyla ve hatta Suriye’nin kendisiyle ilişkisini belirleme mücadelesi. Farklı yönetim biçimleri konuşulurken Kürtler, Ruslar ve Beşar Esad’ın kendisi bile federasyondan ve âdemi merkeziyetçi sistemden bahsediyor. Bugün bunlar konuşuluyor. Diğer mevzular geride kaldı.”

Rusya tarafından hazırlandığı iddia edilen anayasa taslağına da değinen yetkili şöyle devam ediyor: “Taslakla ilgili bazı görüşler bildirdik. Burada bahsedilen çoğulculuk Suriye’deki yerel yönetimler yasasıyla sağlanıyor ve dolayısıyla anayasal güvenceye sahip. Yani bu konuda herhangi bir değişikliğe gerek yok.”

Siyasi reform çalışmalarına İran da etkin şekilde katılıyor. Laura Rozen’in sorularını 16 Haziran’da e-postayla yanıtlayan İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif şöyle diyor: “Belli bir kişiye odaklanırsak çözüme ulaşamayacağımızı baştan beri söylüyorum. Zira bu, sıfır toplamlı bir oyun olur ve kaçınılmaz olarak çıkmaz ve kilitlenmeye yol açar. (…) Doğru olan, gelecekteki yönetim şekline, iktidarın kurumsal olarak nasıl dağıtılacağına odaklanmak. Böylece herhangi bir kişinin veya etnik grubun merkezdeki ağırlığı azaltılabilir, hatta ortadan kaldırılabilir.”