İsrail’de siyasiler ve savunma yetkilileri aylardır diken üstünde Devlet Denetçisi Joseph Shapira’nın 2014 Koruyucu Hat Harekâtı’na ilişkin raporunu bekliyordu. Hükümetin Gazze Şeridi’ne yönelik bu operasyonu ne şekilde yürüttüğünü değerlendiren rapor 28 Şubat’ta nihayet açıklandı. Genel beklentiye göre İsrail’in Hamas’ın tünel tehdidine hazırlıksız yakalanışı Shapira’nın odak noktası olacaktı. Ancak rapor, yöneticilerin Gazze’deki Filistin halkının vahim yaşam koşullarına diplomatik veya askeri olmayan başka bir çözümü tamamen göz ardı etmesine ve bunun tünelleri dahi aşan bir güvenlik tehdidine dönüşmesine de geniş yer verdi.
Shapira, Filistin bölgelerindeki hükümet faaliyetlerinin eş güdümünden sorumlu eski koordinatör Tümgeneral Eitan Dangot’un nisan 2013’teki uyarısına dikkat çekiyor. Dangot, Gazze’deki insani krizin vahametini hükümete raporlamış ve durumun iki yıl içinde patlama noktasına gelebileceği değerlendirmesinde bulunmuştu. Ancak başbakan ve bakanlar bu uyarıyı dikkate almamış ve sadece Hamas tehditlerine karşı askeri seçeneklere odaklanmıştı. Rapora göre “Güvenlik-diplomasi kabinesi ve özellikle Başbakan Benjamin Netanyahu, İsrail’in Gazze’de yakın ve ciddi bir güvenlik tehdidi ürettiği, İsrail yurttaşlarının can güvenliğini tehlikeye attığı gerçeğini dikkate almadı.”
Dönemin Savunma Bakanı Moşe Ya’alon, Koruyucu Hat Harekâtı’nın ikinci günü olan 9 Temmuz 2014’te “Sıkıntılara birkaç ay önce tepki verilseydi (…) Hamas bugün gerilimi tırmandırmaktan kaçınabilirdi.” demişti. Devlet Denetçisi’nin birkaç kez atıfta bulunduğu bu mükemmel tespit, Gazze’ye uygulanan abluka ile peşinden gelen savaş arasında bir bağ olduğunun herkesçe bilindiğini ve anlaşıldığını gösteriyor.
Gazze’de herkesin malumu olan bu basit bağlantı, yani ölçüsüz ekonomik baskının kaçınılmaz olarak kanlı bir savaşa yol açmış olması, Devlet Denetçisi’nin raporuyla ilk kez üst düzey bir İsrail yetkilisi tarafından açıkça ortaya konmuş oldu. Emekli yargıç Shapira, son yıllarda tüm İsrail hükümetlerinin reddettiği bir gerçekle yüzleşme cesareti gösteriyor. O da şu ki Hamas’ın güçlenmiş olması da İsrail’in güneyindeki köy ve kasabalara atılan roketler de abluka ile doğrudan bağlantılı.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.