İran petrol ticaretinde yeni bölgesel ortaklıklara gidiyor
İran son OPEC toplantısında hem petrol üretim miktarını korudu hem de bölgesel ortaklarla yeni anlaşmalar yaptı. İngilizceden Türkçeye çevrilmiştir.
Viyana’da 30 Kasım-1 Aralık’ta düzenlenen Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) bakanlar toplantısı öncesinde İran Petrol Bakanı Bican Namdar Zengane geçen yıl mutabık kalınan üretim kısıntılarının uzatılacağı umudunu dile getirmişti. Ancak mesele sadece enerji piyasalarıyla ilgili değildi.
Zengane ve mevkidaşları – ki bunların arasında Katar, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Suudi Arabistan bakanları da vardı – hassas bir jeopolitik iklimde bir araya geldi. Bölgede ekonomik ablukaların, vekâlet savaşlarının, karşılıklı hakaretlerin damga vurduğu rekabet düşünüldüğünde küresel enerji piyasalarına yön verecek müşterek bir plan oluşturmak ve sonra da bunu hayata geçirmek düşük bir ihtimal gibi görünmüş olabilir. Ancak görüşmelerde önemli pürüzler çıkmadı ve üretim kısıntılarını sürdürme konusunda anlaşmaya varıldı. Geçen yıl olduğu gibi anlaşmanın etkili bir şekilde uygulanması ancak OPEC üyesi olmayan enerji devi Rusya’nın iş birliği ile sağlanabilirdi. Zira kısıntıların yükünü en çok Rusya ve OPEC’in en büyük üreticisi Suudi Arabistan çekiyor.
Rus-Suudi mutabakatı İran için hem iyi hem kötü. Mutabakatın kendisi Tahran’ı memnun ediyor. Öte yandan Rus-Suudi iş birliğinin bölgesel siyaset dâhil iki ülkenin şu an anlaşamadığı hassas alanlara uzanması Tahran için endişe verici bir ihtimal.
Ancak OPEC’te üretimin kısılmasını sağlayan süreç, Rus-Suudi ilişkilerinde genel bir ısınmadan ziyade Riyad adına ihtiyaçların, Moskova adına da realpolitiğin kesiştiği bir noktayı yansıtıyor.
