BAĞDAT — Irak Başbakanı Adil Abdül Mehdi’nin geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamaya göre Bağdat yönetimi hâlihazırda Suriye’de tutuklu bulunan İslam Devleti (İD) militanlarının Irak topraklarında savaşmamış olsalar bile Irak’ta yargılanmalarını değerlendiriyor. Kürt ağırlıklı Suriye Demokratik Güçleri’nce (SDG) Irak’a teslim edilen İD militanlarının davaları haftalar önce başlamıştı. 

SDG, onlarca Avrupa vatandaşını da içeren ilk İD grubunu Irak’a şubat ayında teslim etti. Irak yargısı Fransız uyruklu beş kişiye mayıs sonunda idam cezası verirken Bağdat yönetimi Irak topraklarında terör eylemi yapmamış olanlar dahil Suriye’de tutuklu olan İD militanlarını almak üzere Birleşmiş Milletler’le görüşmeler yaptı. Hükümet bu görüşmelere hangi gerekçeyle katıldığını ise açıklamadı. 

Irak'ın yabancı İD militanlarını yargılamaya istekli olması, özellikle bu militanların ülkeleri bağlamında pek çok soru işareti doğuruyor. Söz konusu ülkeler militanların iadesini niçin istemiyor, bu konuda niçin yasal işlem başlatmıyorlar? Peki, Irak’ın İD militanlarını yargılaması hukuken mümkün mü? Bunların tutukluluğundan doğacak masrafları karşılama gücü var mı? Irak bu işi bir nevi bütün dünya adına üstlenecekse karşılığında ne alacak?

Irak Yüksek Yargı Konseyi’nden bir kaynak Al-Monitor’a şu değerlendirmede bulundu: “Irak’taki terörle mücadele kanununa göre İD yasadışı bir terör örgütüdür. Kanun örgüt faaliyetleri için belli bir coğrafi kapsam belirlemese de örgütle bağlantılı herkes ülkede aranan kişi konumundadır. Yasal zemin mevcut kanun dışında (…) ceza muhakemeleri kanununu da kapsıyor. Bu temelde yurt içinde veya yurt dışında suç işleyen herkes Irak yargısı önünde sorumludur. Örgütle bağlantılı kişilere öngörülen cezalar, idam cezasını ve müebbet hapsi içeriyor. Müebbet hapis, Irak cezaevlerindeki aşırı yoğunluk ve yer sıkıntısı nedeniyle sorun teşkil ediyor.”