Türkiye’nin en ünlü politik mizah dergisi olan LeMan’ın geçen haftaki kapağı kadın pedleriydi. Kadınların pede erişimini kısıtlayan ekonomik zorluklar, bir kadının kanatlanıp uçan bir pedin ardından çaresizce bakışı üzerinden karikatürize ediliyordu. Kadınlar pedin ardından çaresizce bakıyorlar zira geçen yıldan bu yana ped ürünlerine gelen zam yüzde 50’yi aşmış durumda. TÜİK verilerine göre Aralık 2020 ayında tanesi 0,66 TL olan hijyenik pedler, 2021 Aralık ayında 1,05 TL’ye yükseldi.
Bu, kaba bir hesapla bir kadının ped için günde en az 4, ayda 42 TL ödemesi anlamına geliyor. Bu ücretin yüzde 18’lik kısmını devlet vergi olarak kesiyor. Çok sayıda kadın bu yüksek rakamlar karşısında menstrüel dönemlerinde temel ihtiyaç olarak kullanmak zorunda oldukları pedleri karşılayamıyor. Derin Yoksulluk Ağı’nın 103 aileyle yaptığı araştırmaya göre görüşülen kadınların yüzde 82’si menstrüel dönemde pedlere ulaşamıyor.
Pede ulaşamayan kadınların oranı öyle fazla ki konu yerel yönetimlerin gündemine bile girdi. Artık ülkede yerel yönetimler kadınlara ped yardımında bulunuyor. Onlardan bir tanesi olan Küçükçekmece Belediyesi, “Hijyenik ped lüks değil, temel ihtiyaçtır” diyerek belediye sınırları içinde tam 10 bin kadına ücretsiz ped dağıtmayı hedefleyen bir dayanışma kampanyası başlattı. Üniversiteli kadınlar da ped dayanışması olarak okul tuvaletlerine ihtiyaç sahibi kadın öğrencilerin alabilmesi için ücretsiz pedler bırakıyorlar.
Belediyelerle işbirliği içinde hijyen ürünlerine ulaşamayan kadınları tespit ederek dayanışmada bulunan Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu’nun Başkanı Canan Güllü, tam altı tırlık hijyen malzemesi topladıklarını ve bunları kadınlara dağıtmak amacıyla yola çıktıklarını söylüyor. Al-Monitor’a konuşan Güllü, “Şiddet ve yoksulluğun derin olduğu yerlerde şiddet ve yoksulluk mağduru kadınlara dağıtım yapıyoruz” diyor.
AL-MONITOR All-Access gives you unlimited access to all our journalism, the full Daily Briefing, exclusive interviews, premium newsletters, and live events — for less than $2/week.