İsrailli ultra Ortodoks kadınların parlamento mücadelesi

İsrail’in en cesur kadını kim diye sorarsanız bu kadın Ruth Colian. 34 yaşında, dört çocuk annesi, minyon bir kadın. Colian, ultra Ortodoks camianın içinde cesur ama talihsiz bir mücadele yürütüyor. Karşısında Ortodoks hahamların egemen düzeni var. Onu son senelerde hayret ve hayranlıkla izliyorum. Colian, yüz binlerce Ortodoks Yahudi kadının mağduriyetini gün ışığına çıkarmak istiyor. Bu kadınları istismardan, köleleşmekten, kimliksizleşmekten kurtarma mücadelesi veriyor.

Colian, İsrail Devleti’nin tarihinde ilk defa ultra Ortodoks kadınlardan oluşan bir siyasi parti kurdu ve bu parti 17 Mart meclis seçimlerinde yarıştı. Colian yıllardır yargıya ve diğer kurumlara dilekçeler yağdırıyor, gösteriler ve yerel çapta isyanlar örgütlüyor. Bunun örneklerini Petah Tikva kasabasındaki belediye seçimlerinde, bir üniversitede öğrenci konseyi seçimlerinde ve çeşitli dini kurumlara karşı yürüttüğü mücadelelerde gördük.

Tüm bunları da neredeyse tek başına, dişini tırnağına takarak yapıyor. Art arda yenilgiler alıyor ama her seferinde ayağa kalkıp silkiniyor ve yoluna devam ediyor. Biliyor ki tarihin saati onun da zafer gününü belirleyecek, belki 10, belki 15 yıl sonra ultra dindar bir Ortodoks Yahudi kadın İsrail’in yasama meclisi Knesset’teki koltuğuna oturacak. O kadın da Knesset’e giden bu yolun Colian tarafından açıldığını bilecek.

Batı medyası radikal İslamcı yönetimler altında yaşayan kadınlarla fazlasıyla ilgili. Araba sürmekten men edilen Suudi kadınlar… Oy kullanma hakkından, kendini ifade etme, kendini gerçekleştirme olanağından mahrum bırakılan kadınlar… Bireysel haklara sahip olmayan kadınlar… Ancak aynı medya, ultra Ortodoks camiadaki Yahudi kadınların durumuna nadiren yer veriyor. Oysa ABD’deki birkaç geniş ultra Ortodoks cemaatin yanı sıra İsrail’de de yarısı kadın olmak üzere sayısı bir milyona ulaşan, büyük bir ultra Ortodoks kesim var.